ردپای دوباره طرح مهریه
برنامه «زیر پوست مجلس» با اجرای سیده زهرا عبداللهی و حضور هادی صادقی، معاون قوه قضاییه و رئیس مرکز حل اختلاف، و عثمان سالاری، عضو کمیسیون قضایی و حقوقی مجلس، به بررسی ضرورتها، چالشها و پیامدهای اصلاح قانون مهریه پرداخت. حذف زندان از مهریه هر دو مهمان برنامه با رویکرد کیفری به مهریه و زندانیشدن مردان به دلیل ناتوانی در پرداخت مخالفت کردند. سالاری حتی تعیین ضمانت اجرایی برای ۱۴ سکه را نیز قابل نقد دانست و تأکید کرد مهریه باید ماهیتی حقوقی و مالی داشته باشد، نه کیفری. مهریه متناسب با توان مرد صادقی معتقد است مهریه باید براساس استطاعت واقعی مرد تعیین شود و تعهدی که از ابتدا امکان اجرای آن وجود ندارد، نباید معتبر تلقی شود. پیشنهاد او این است که پیش از ازدواج، توان مالی مرد مشخص و در تعیین مهریه لحاظ شود. گواهی مالی پیش از ازدواج یکی از پیشنهادهای صادقی، ایجاد سامانهای برای ارزیابی وضعیت مالی زوج است؛ سامانهای که درآمد، املاک، خودرو و سایر داراییها را بررسی کند و توان بالفعل و بالقوه فرد برای پرداخت مهریه را مشخص سازد. مهریه از زمان عقد، نه طلاق صادقی تأکید کرد سازوکار پرداخت مهریه باید همان ابتدای ازدواج مشخص شود؛ از پرداخت نقدی و اقساطی گرفته تا تضمین یا روشهای دیگر. به اعتقاد او، قوانین فعلی بیش از اندازه بر زمان اختلاف و مطالبه مهریه تمرکز دارند و باید به سمت پیشگیری از دعوا حرکت کرد. طرح مجلس چه میگوید؟ سالاری توضیح داد در طرح مجلس، اگر زن از طریق دادخواست، اظهارنامه یا اجرای ثبت مطالبه مهریه کند و مرد پس از آن دارایی خود را برای فرار از پرداخت منتقل کند، این اقدام میتواند مشمول مجازات شود. صادقی در مقابل معتقد بود این سازوکار همچنان «پسینی» است و قانون باید از ابتدای ازدواج برای تضمین حق زن چارهاندیشی کند. اختلاف بر سر راهحل سالاری اولویت فعلی را رسیدگی به وضعیت مردانی دانست که به دلیل مهریه زندانی یا متواری هستند؛ در مقابل، صادقی خواستار طراحی یک نظام جامع از پیش از عقد تا زمان پرداخت شد. با این حال هر دو بر حذف یا کاهش رویکرد کیفری، شفافیت بیشتر و حفظ حقوق هر دو طرف تأکید داشتند.
