
تاثیر وابستگی تجارت ایران به امارات بر بازار ارز آیا فشار اقتصادی بر آمریکا میتواند مسیر جنگ را تغییر دهد و ایران چگونه میتواند همزمان با حفظ اهرمهای فشار خارجی، از معیشت مردم و ثبات بازار ارز محافظت کند؟ مجید شاکری، کارشناس اقتصادی، در میزگرد اقتصادی تلویزیون همشهری، درباره پیامدهای اقتصادی تنش با آمریکا، نقش تنگه هرمز، مناسبات ایران و امارات و راهکارهای مدیریت فشار اقتصادی داخلی صحبت میکند. او معتقد است پایان این تقابل بیش از آنکه به نتیجه نظامی وابسته باشد، میتواند تحت تأثیر انباشت فشارهای اقتصادی و افزایش هزینههای ادامه جنگ قرار بگیرد. پایان جنگ به فشار اقتصادی گره خورده است شاکری با اشاره به شرایط اقتصاد آمریکا میگوید افزایش قیمت نفت، بالا رفتن نرخ بهره اوراق بلندمدت و تشدید نااطمینانی تورمی میتواند هزینههای اقتصادی ادامه جنگ را افزایش دهد. به باور او، این فشارها بهویژه با نزدیکشدن انتخابات میاندورهای آمریکا اهمیت بیشتری پیدا میکنند. او تأکید میکند که برای ارزیابی وضعیت نباید صرفاً به قیمت روز نفت توجه کرد؛ بلکه تداوم قیمتهای بالا و شکلگیری انتظارات درباره افزایش یا ماندگاری آنها نیز اهمیت دارد. از نگاه او، انباشت این فشارها میتواند زمینه خروج از جنگ را فراهم کند. تنگه هرمز و نقش امارات در معادلات منطقه یکی از محورهای اصلی این گفتوگو، نقش امارات در مسیرهای صادرات نفت منطقه است. شاکری معتقد است ایجاد مسیرهای جایگزین برای انتقال نفت، حتی اگر حجم محدودی از صادرات را پوشش دهد، میتواند بر اهرم فشار ایران در تنگه هرمز اثر بگذارد.او با اشاره به نقش شرکتهای اماراتی در انتقال نفت، مسئله را فراتر از تعداد بشکههای عبوری میداند و میگوید ایجاد مسیرهای جایگزین میتواند منطق فشار از طریق تنگه هرمز را به چالش بکشد. از نظر او، شرایط جدید به بازنگری در شیوه مواجهه با این مسئله نیاز دارد. کنترل بازار ارز و حمایت از معیشت مردم شاکری در بخش دیگری از برنامه به افزایش نرخ ارز و فشار اقتصادی بر خانوارها میپردازد. او معتقد است بخشی از جهش نرخ ارز ناشی از انتظارات و نگرانی درباره آینده اقتصاد بوده و لزوماً با متغیرهای بنیادی اقتصاد تناسب نداشته است.این کارشناس اقتصادی از رویکرد بانک مرکزی در عرضه اسکناس ارز با قیمت نزدیک به حاشیه بازار دفاع میکند و آن را با فروش ارز زیر قیمت بازار متفاوت میداند. به گفته او، این اقدام میتواند در کنار سایر ابزارهای سیاستگذاری به مدیریت انتظارات کمک کند، اما بهتنهایی برای کنترل نرخ ارز کافی نیست.او همچنین بر ضرورت تقویت حمایت معیشتی از خانوارهای کمدرآمد تأکید میکند و معتقد است افزایش حمایت از طریق کالابرگ، بهویژه با توجه به فشار تورمی در گروه مواد غذایی و آشامیدنی، باید جدیتر دنبال شود. رابطه با آمریکا؛ مذاکره از موضع فشار به اعتقاد شاکری، مذاکره زمانی میتواند به نتیجه برسد که طرف مقابل نیز هزینه ادامه تقابل را احساس کند. او با اشاره به تجربه تفاهم اسلامآباد، حفظ اهرمهای فشار را برای رسیدن به توافق مهم میداند و معتقد است کاهش فشار پیش از دستیابی به نتیجه، میتواند قدرت چانهزنی را محدود کند.او در عین حال تأکید میکند که افزایش تنش هزینه دارد و تصمیمگیری درباره آن باید با توجه به شرایط داخلی و خارجی انجام شود. از نگاه او، هدف باید افزایش قدرت چانهزنی و فراهمکردن زمینه پایان تقابل باشد، نه صرفاً ادامه درگیری. چین، روسیه و ضرورت بازنگری در سیاست خارجی بخش پایانی گفتوگو به روابط ایران با چین و روسیه اختصاص دارد. شاکری معتقد است ارزیابی همکاری این دو کشور باید جداگانه و بر اساس جزئیات هر پرونده انجام شود. به گفته او، روایتهای سادهانگارانه درباره حمایت کامل یا عدم همکاری این کشورها، تصویر دقیقی از پیچیدگی روابط خارجی ارائه نمیکند.او همچنین با اشاره به اهمیت مدیریت فشارهای اقتصادی داخلی، ابراز امیدواری میکند که با استفاده از ابزارهای سیاستگذاری و تقویت تابآوری اقتصادی، بتوان از شدت فشار بر مردم کاست و چشمانداز روشنتری برای آینده ایجاد کرد.