محدودیت‌های اعمال‌شده بر پروازهای ایرانی و دشواری دسترسی به برخی خدمات فرودگاهی، بار دیگر موضوع مسیرهای جایگزین تجارت خارجی ایران را به بحث گذاشته است. در این قسمت از برنامه «میزگرد اقتصادی» تلویزیون همشهری، کامبیز میرکریمی، عضو اتاق بازرگانی، و عباس صوفی، نماینده مجلس و عضو کمیسیون عمران، درباره آثار محاصره هوایی، ظرفیت کشورهای همسایه و ضرورت اصلاح سیاست‌های اقتصادی گفت‌وگو کردند. سهم حمل‌ونقل هوایی در تجارت خارجی ایران چقدر است؟ کامبیز میرکریمی با اشاره به موقعیت جغرافیایی ایران و دسترسی کشور به مسیرهای متعدد زمینی، دریایی و ریلی گفت محدودیت حمل‌ونقل هوایی به‌تنهایی نمی‌تواند تمام تجارت خارجی ایران را متوقف کند؛ هرچند ممکن است هزینه مبادلات را افزایش دهد و فعالیت کسب‌وکارهای وابسته به حمل‌ونقل هوایی را دشوارتر کند. به گفته او، بخشی از کالاها را می‌توان با استفاده از کشورهای همسایه و ترکیبی از حمل‌ونقل هوایی و زمینی جابه‌جا کرد؛ اما جایگزینی مسیرها به زمان، برنامه‌ریزی و زیرساخت نیاز دارد. او همچنین تأکید کرد که محدودیت‌های حمل‌ونقل می‌تواند بر جابه‌جایی مسافران و انتقال برخی کالاهای ضروری، از جمله دارو و مواد اولیه، اثر بگذارد. کریدورهای شمالی و نقش روسیه در تجارت ایران میرکریمی با اشاره به توسعه روابط تجاری ایران و روسیه و اجرای موافقت‌نامه تجارت آزاد با اتحادیه اقتصادی اوراسیا، گفت ظرفیت این همکاری‌ها هنوز به‌طور کامل مورد استفاده قرار نگرفته است. به اعتقاد او، افزایش تجارت بدون توسعه زیرساخت‌های لجستیکی، حمل‌ونقل منظم و تسهیل فرایندهای گمرکی، به ایجاد گلوگاه در مسیرهای تجاری منجر می‌شود. او همچنین کریدور شمال ـ جنوب و مسیرهای ریلی و جاده‌ای منطقه را از ظرفیت‌های مهم تجارت ایران دانست و بر ضرورت سرمایه‌گذاری و دیپلماسی اقتصادی برای فعال‌سازی مسیرهای جایگزین تأکید کرد. بروکراسی و موانع داخلی؛ چالش تجارت خارجی عضو اتاق بازرگانی یکی از موانع مهم توسعه تجارت را مقررات پیچیده، تعدد سامانه‌ها، فرایندهای ثبت سفارش و تخصیص ارز و محدودیت‌های اداری دانست. او معتقد است در شرایط فشار خارجی، تسهیل تجارت و مشارکت مؤثر بخش خصوصی در تدوین مقررات اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. میرکریمی همچنین بر ضرورت بازنگری در سیاست‌های ارزی و حمایت‌های دولتی تأکید کرد و گفت منابع محدود کشور باید بیشتر به فعالیت‌هایی اختصاص پیدا کند که از مزیت نسبی برخوردارند. او ریشه اصلی تورم بلندمدت را نیز کسری بودجه دولت و تأمین آن از طریق افزایش نقدینگی دانست و خواستار اصلاح سیاست‌های مالی و پولی شد. تأثیر محدودیت پروازها بر دارو و جابه‌جایی مسافران عباس صوفی، نماینده مجلس و عضو کمیسیون عمران، با تأکید بر اینکه تحریم‌های حمل‌ونقل در کنار تجارت کالا، بر جابه‌جایی مسافران نیز اثر می‌گذارند، گفت دستگاه‌های مسئول باید برای کاهش پیامدهای این محدودیت‌ها تلاش کنند. او با اشاره به مشکلات احتمالی انتقال دارو و جابه‌جایی بیماران، خواستار پیگیری حقوقی محدودیت‌هایی شد که به گفته او می‌توانند دسترسی مردم به خدمات ضروری را دشوار کنند. صوفی همچنین از تلاش‌های دیپلماتیک برای برقراری مجدد برخی پروازها خبر داد و بر ضرورت همکاری میان دستگاه‌های مسئول تأکید کرد. آیا زیرساخت‌های ایران برای مسیرهای جایگزین آماده‌اند؟ در بخش پایانی برنامه، موضوع آمادگی مرزهای زمینی، گمرک‌ها و مسیرهای ریلی برای پذیرش حجم بیشتری از تجارت خارجی بررسی شد. میرکریمی گفت ظرفیت‌های موجود هنوز به‌طور کامل استفاده نمی‌شوند و توسعه زیرساخت‌های فیزیکی باید هم‌زمان با اصلاح سامانه‌ها و مقررات تجاری پیش برود.
